Türkiye – Irak ilişkilerinde yeni dönem

Bilgay Duman – Son dönemde Türkiye – Irak ilişkilerinde yaşanan güvenlik merkezli görüşmeler, iki ülke ilişkilerinde yeni bir dönemin kapısını aralayacak gibi. Her ne kadar iki taraf arasındaki diplomasi trafiğinde güvenlik ön plana çıksa da, özellikle Kalkınma Yolu Projesi, ticari faaliyetlerin gelişmesi, enerji iş birliği gibi alanlar başta olmak üzere Türkiye – Irak ilişkilerinin bir üst aşamaya geçeceği görülüyor.

14 Mart’ta Irak’ın başkenti Bağdat’a gider Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) Başkanı İbrahim Kalın, Savunma Bakanı Yaşar Güler ve İçişleri Bakan Yardımcısı Münir Karaloğlu’nun, buradaki görüşmelerinin ardından Irak tarafıyla yaptıkları ortak açıklamaların alt notlarına bakıldığında, bu yeni aşamanın izlerini görmek mümkün. Nisan ayında, Ramazan Bayramı sonrası Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın yapması beklenen Irak ziyaretiyle daha net ve somut adımların atılması daha gerçekçi bir görüş.

Öncelikle ortak açıklamaya bakmakta fayda var. İki tarafın ilişkileri sürekli kılmak amacıyla “yapısal” bir düzenleme istediği görülüyor. Bu kapsamda, terörle mücadele, ticaret, tarım, enerji, su, sağlık ve ulaştırma alanlarında münhasıran çalışacak Ortak Daimi Komiteler kurulacak. Şunu belirtmekte yarar var; özellikle terörle mücadele konusunda gelinen nokta, bugüne kadar ulaşılmamış bir düzeyde. Her ne kadar Türkiye ve Irak, terör örgütü PKK konusunda aynı noktaya gelememiş olsa da, Bağdat yönetiminin PKK’yı ilk kez “yasaklı bir örgüt” ilan etmesi dikkat çekiciydi. Zira Türkiye, Irak’tan PKK’yı resmen terör örgütü olarak ilan etmesini talep ediyordu. Mevcut aşamada bu olmasa da, artık Irak’ın sahada da PKK’ya karşı aktif bir tutum sergilemesi gerekecek.

Süleymaniye ve Sincar

Bu noktada Türkiye ve Irak’ın, önümüzdeki süreçte terör örgütüyle mücadelede ortak operasyon girişimleri söz konusu olabilir. Nitekim Bakan Güler, Bağdat ziyaretinden hemen önce Irak’tan beklentileri dile getirerek, Bağdat’la ortak harekat merkezi kurulması konusunda olumlu yanıt alındığını ancak bugüne kadar kurulmadığını ifade etmişti. Mevcut durum itibariyle bu konuda somut adımlar atılması beklenebilir.

Burada Türkiye açısından, Irak’ın atması beklenen en önemli adımlar Süleymaniye ve Sincar merkezli olacak. Türkiye’nin Irak’ın kuzeyinde yaptığı operasyonlarla ülkenin iç kısımlarına çekilen PKK, Irak otoritesi ile temas halinde. Özellikle Süleymaniye’deki KYB – PKK ilişkisi, Türkiye’yi en fazla rahatsız eden ve terörle mücadeleyi sekteye uğratan konuların başında geliyor. Son süreçte KYB ile Bağdat arasındaki yakın ilişkiler de göz önünde bulundurulduğunda, Irak merkezi hükümetinin Süleymaniye konusunda nasıl bir hamle yapacağı ya da yapabileceği merak konusu.

Bununla birlikte daha önce yapılan ancak uygulanamayan anlaşma göz önünde bulundurulduğunda, Sincar’ın nasıl ve hangi süreçlerde temizleneceği önemli olacak. Zira terör örgütüyle mücadelede atılacak adımlar, sadece güvenlik ilişkilerini belirlemeyecek, aynı zamanda diğer alanlardaki önemli gelişmelere alan açacak.

Projenin önemi

Özellikle Irak’ın geleceği projesi olarak ifade edilen, Irak’ın Basra kentinde bulunan Fav Limanı’ndan Türkiye sınırına kadar uzanacak alanda yaklaşık 1200 km’lik bir karayolu ve demiryolu hattı yapılması planlanarak, bu hattın geçtiği yerlerde sanayi siteleri, ortak ticaret bölgeleri gibi ekonomik ilişkileri geliştirecek adımlar atılması bekleniyor. Ancak söz konusu hattın, Irak’ın kuzeyinde PKK’nın etkin olduğu bölgelerden geçecek olması, bu sorunun öncelikli çözümünü beraberinde getiriyor.

Türkiye’nin Bağdat – Erbil iş birliği ve diyaloğunu da önemsediği görülüyor. IKBY İçişleri Bakanı’nın da Bağdat’ta yapılan görüşmelerde yer almış olması dikkat çekici. Eğer Ankara- Bağdat – Erbil diyaloğunda ortak bir süreç geliştirilebilirse, bu sürecin, sadece iki ülke ilişkileri açısından değil bölgesel denklem açısından da olumlu sonuçlar getireceği söylenebilir. Türkiye’nin, Kalkınma Yolu Projesi’ne “bölgesel” bir nitelik kazandırmaya çalışması, bu anlamıyla dikkat çekici. Yani Türkiye – Irak ilişkilerinin yönü, bölgesel iş birliği süreçlerini de tetikleyecek nitelikte.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Asyabahis
bahsegel giriş
bahsegel giriş
betmarlo giriş
casibom giriş
jojobet
lidyabet giriş
lidyabet
betmoon
betnano
asyabahis
bahigo
bahigo
bahigo
bahiscom
bahiscom
belugabahis
belugabahis
betcup
betpark
betroad
bets10
bettilt
betvole
casibom
casinomaxi
casinoper
cratosslot
dinamobet
dinamobet
dinamobet
goldenbahis
grandpashabet
holiganbet
hovardabet
imajbet
interbahis
jojobet
limanbet
limanbet
makrobet
mariobet
mariobet
mariobet
matbet
meritking
mobilbahis
mostbet
nakitbahis
ngsbahis
ngsbahis
ngsbahis
onwin
onwin
onwin
onwin
paribahis
paribahis
paribahis
perabet
perabet
perabet
piabet
pinup
pulibet
redwin
1xbet
sahabet
sekabet
setrabet
slotbar
superbahis
timebet
tipobet
tipobet
tumbet
vdcasino
vevobahis
Abdulla62630105
asyabahis
betcup
betorspin
betpark
betpark
betpas
betpas
betper
betper
betsat
betvole
casinovale
dinamobet
dumanbet
elexbet
elitbahis
extrabet
extrabet
favoribahis
gobahis
goldenbahis
gorabet
hilbet
hilbet
ikimisli
ikimisli
interbahis
jasminbet
klasbahis
klasbahis
kordonbet
kralbet
kralbet
ligobet
limanbet
limanbet
mariobet
markajbet
marsbahis giriş
matadorbet
matadorbet
meritking
milanobet
milanobet
milosbet
milosbet
mostbet
mostbet
mrbahis
mrbahis
neyine
noktabet
norabahis
oleybet
onbahis
orisbet
xslot
superbetin
tarafbet giriş
tulipbet giriş
padisahbet
padişahbet
palacebet
palacebet
perabet
perabet
pinup
pokerbeta
polobet
polobet
pusulabet
pusulabet
redwin
redwin giriş
vdcasino
venüsbet
grandpashabet
supertotobet giriş
tipobet giriş
vdcasino giriş
betcup giriş
sekabet giriş
romabet
romabet
sahabet
savoybet
savoybet
savoybetting
tipobet
tulipbet
Deneme bonusu veren siteler
denizli escort
Deneme bonusu veren siteler
Deneme bonusu veren siteler
avcılar escort
esenyurt escort
bahçeşehir escort
beylikdüzü escort
bakırköy escort
halkalı escort
şirinevler escort
şişli escort
istanbul escort
esenyurt escort
avcılar escort
tarafbet
betist giriş
showbet
xslot giriş
favorislot
barn festival
pragmatic slot oyunları
radissonbet
egt oyna
betmarlo
floating dragon oyna
bonus hunt" rel="dofollow">bonus hunt">bonus hunt
aresbet
tombala oyna
wild wild riches oyna
betibom
dog house megaways
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
wild west gold oyna
markaj giriş
trwin giriş
altıncasino
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
sugar rush oyna
hiperwin
sweet bonanza oyna
diyarbet
diyarbet
mrbahis
favorislot
markaj giriş
trwin
big bass bonanza oyna
gates of olympus oyna
egt oyna
favorislot
markaj giriş
trwin
betingo
bahisbudur
casi pol
casipol giriş
casipol giriş
casipol
casipol
romabet
mrbahis
casipol şikayetvar
casipol giriş
casipol twitter
casipol şikayet
casipol
casipol güncel giriş
casipol güncel
casipol giriş
casipol girişi
esenyurt escort
Pendik Escort
pendik escort
ultrabet